Yunanıstanın “Qızıl Viza” proqramı haqqında 8 populyar mif

 

Yorucu makroiqtisadi dəyişikliklər və qlobal qeyri-sabitlik fonunda cross-border (sərhədlərarası) kapitalın diversifikasiyası və beynəlxalq mobilliyin təmin edilməsi Azərbaycan investorları üçün də ən aktual mövzulardan birinə çevrilmişdir. Avropa İttifaqının rezidentliyini əldə etmək üçün ən çox müraciət olunan alətlərdən biri Yunanıstanın investisiya müqabilində daimi yaşayış icazəsi (DYI) proqramıdır. Lakin rəsmi hüquqi mexanizmlərin mürəkkəbliyi bu proqram ətrafında bir çox miflər yaradıb.

"Global Property Invest", investisiya konsaltinqi və bazar konyukturu araşdırmaları çərçivəsində Yunanıstan DYI-si haqqında ən populyar miflərin hüquqi təhlilini təqdim edir.

1. Statusu qorumaq üçün Yunanıstanda ildə 183 gün yaşamaq məcburidir

Hüquqi reallıq: Yunanıstanın rezidentlik qanunvericiliyinə əsasən, “Qızıl Viza” (Golden Visa) sahibləri üçün ölkədə minimal yaşayış müddəti tələbi (Physical Presence) mövcud deyil. Siz ölkəyə ümumiyyətlə gəlmədən də statusunuzu qoruya bilərsiniz. 183 gün qaydası yalnız vergi rezidentliyi (Tax Residency) anlayışına aiddir. Əgər siz ölkədə fiziki olaraq 183 gündən çox qalsanız, avtomatik olaraq Yunanıstanın vergi öhdəliklərini daşımalı olacaqsınız. İnvestisiya DYI-si isə vergi rezidentliyini avtomatik olaraq dəyişmir.

2. 250 000 Avroya Yunanıstanın istənilən yerindən əmlak almaq olar
Hüquqi reallıq: Son qanunvericilik islahatlarından (2024–2026-cı illər üzrə proqramın restrukturizasiyası) sonra bu rəqəm universal xarakterini tamamilə itirib. Hazırda minimal investisiya həddi əmlakın yerləşdiyi coğrafi lokasiyadan və aktivin kateqoriyasından asılıdır. Afina, Saloniki, Mikonos və Santorini kimi yüksək tələb olunan regionlarda minimal limit 800 000 Avroya qaldırılıb. Digər regional zonalarda isə limit 400 000 Avrodur. 250 000 Avroluq limit yalnız kommersiya obyektlərinin yaşayış fonduna konversiyası (Conversion of Commercial Property) və ya tarixi binaların bərpası layihələri üçün qüvvədə saxlanılıb.

3. Yunanıstan DYI-si Avropa İttifaqının istənilən ölkəsində daimi yaşamaq hüququ verir
Hüquqi reallıq: Yunanıstan tərəfindən verilən investisiya DYI-si yalnız həmin ölkənin ərazisində daimi qanuni yaşayış hüququ (Right of Abode) bəxş edir. Digər Aİ ölkələrində isə siz yalnız Şengen zonası qaydalarına (Schengen Borders Code) uyğun olaraq, hər 180 gün ərzində maksimum 90 gün müddətinə vizasız səyahət etmək hüququna maliksiniz. Lakin bu status sizə Fransa və ya Almaniyada daimi məskunlaşmaq və ya biznes fəaliyyəti qurmaq icazəsi vermir.

4. “Qızıl Viza” avtomatik olaraq Yunanıstan və Avropa İttifaqı pasportuna keçid deməkdir
Hüquqi reallıq: Proqram çərçivəsində statusun əldə edilməsi vətəndaşlıq (Naturalization) üçün avtomatik əsas yaratmır. Yunanıstan pasportunu əldə etmək üçün fərqli hüquqi meyarlar mövcuddur: investor ölkədə faktiki olaraq ən azı 7 il daimi yaşamalı, yerli cəmiyyətə inteqrasiya olunmalı və dövlət dili səviyyəsində yunan dilini bilməlidir. Passiv investisiya fəaliyyəti pasport almaq üçün kifayət deyil.

5. Rezidentlik statusunu yalnız investisiya qoyan əsas müraciətçi əldə edir
Hüquqi reallıq: Bu proqramın ən güclü ailə-diversifikasiya üstünlüklərindən biridir. Qanunvericilik əsas investorla yanaşı, onun ailə üzvlərinin — həyat yoldaşı, 21 yaşadək uşaqları və hər iki tərəfin valideynlərinin də tamhüquqlu ВНЖ əldə etməsini təmin edir. Ümumilikdə, bir investisiya aktı çərçivəsində yaxın qohumlar daxil olmaqla bir neçə ailə üzvü eyni hüquqlara sahib olur.

6. Əgər investor ölkədə yaşamırsa, bu status tamamilə faydasızdır
Hüquqi reallıq: Struktur baxımından bu alət bir çox sahibkar üçün “B planı” və ya “Zəmanətli sığınacaq” (Safe Haven) funksiyasını yerinə yetirir. Bu, aktivlərin qorunması, Şengen ölkələrinə dərhal və vizasız giriş mexanizminin qurulması, habelə qlobal fors-major hallarda ailənin təhlükəsiz hərəkətini təmin etmək üçün kapitalın kapitalizasiya üsuludur.

7. “Qızıl Viza” sahibləri Yunanıstanda adi işçi kimi əmək fəaliyyəti ilə məşğul ola bilərlər
Hüquqi reallıq: İnvestisiya DYI-si sahibinə yerli əmək bazarında muzdlu işçi kimi çalışmaq hüququ (Right to Employment) vermir. Bununla belə, investorun ölkədə öz hüquqi şəxsini (şirkətini) qeydiyyatdan keçirmək, b2b-sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olmaq və səhmdar kimi divident gəlirləri əldə etmək hüququ tam qorunur.

8. Əmlakı alıb ВНЖ-ni rəsmiləşdirdikdən sonra aktivi dərhal satmaq olar
Hüquqi reallıq: Hüquqi status birbaşa olaraq investisiya aktivinin saxlanılmasından (Asset Ownership) asılıdır. Əgər investor əmlakı öz mülkiyyətindən çıxararsa və ya satarsa, Yunanıstanın Miqrasiya Nazirliyi tərəfindən DYI dərhal ləğv edilir (annulyasiya olunur). Rezidentlik statusu yalnız aktiv mülkiyyətdə qaldığı müddətcə hər 5 ildən bir uzadıla bilər.

"Global Property Invest" beynəlxalq bazarların konyukturunu, hüquqi riskləri və kapitalın təhlükəsiz yerləşdirilməsi parametrlərini araşdırmağa davam edir. Hədəf bazarlar üzrə fərdi Due Diligence hesabatlarının hazırlanması üçün mənə müraciət edə bilərsiniz.